2026
Op een vrij afstandelijke toon vertelt de boekhandelaar van Gaza aan een jonge Franse fotograaf het verhaal van zijn Palestijnse familie. Misschien nodig voor wie de geschiedenis niet kent. Ik had het gevoel eerder een droog verslag te lezen dat met wat verhaaltechnische ingrepen tot literatuur gemaakt is. Als het jongeren de ogen opent voor de wandaden van Israël, prima.
2026
J.M. Thompson start aan een ultrarun van 200 mijl (dat is dus 320 kilometer...). Volledig gestoord. Maar blijkbaar bestaan ze, dergelijke ultralange ultraruns. Dat op zich is al een boek waard. Maar wat het boek uitzonderlijk maakt, is dat hij ondertussen verslag doet van zijn diepe depressie, verslavingen en zelfdestructief gedrag vanaf zijn 15de tot ergens in zijn dertiger jaren. En dat hij dot nietsontziend eerlijk doet, met de kennis die hij daarna heeft opgedaan: Thompson is uiteindelijk, nadat hij eindelijk, eindelijk heeft geleerd in zichzelf te geloven, psycholoog geworden. Een ervaringsdeskundige psycholoog, ultrarunner en zenboeddhist, die met enorm veel oog voor psychisch leed, in staat is om te vertellen over wat het betekent om depressief te zijn, gek te zijn, dood te willen en hoe moeilijk het is voor anderen om jou te bereiken. Want deel van het probleem is nu juist dat je zeker weet dat je het niet waard bent, dat je helemaal alleen en waardeloos in het leven staat, en dat, wat je ook doet, het allemaal zinloos is. Gelukkig heeft hij wel al die jaren een vrouw naast hem staan, die hem niet zomaar wil laten gaan. De momenten waarop ze het echt niet meer trekt, zijn de momenten waarop hij probeert te veranderen en daar uiteindelijk in slaagt. Gered ook door het hardlopen, wat dus uiteindelijk uitmondt in een bizarre onmenselijke ultrarun. Om bij het diepste deel van zijn traumatische herinneringen te komen, als de geest echt geen puf meer heeft om welke verdediging dan ook omhoog te houden. Indrukwekkend boek. Zowel voor mensen die willen begrijpen (de nadruk op willen) hoe het is om depressief te zijn, als voor mensen die een kick krijgen uit het lezen over menselijke ontberingen.
2026
Soms moet je iets lezen dat uit een andere bubbel komt - dit is zo'n boek. Het vertelt het verhaal van een Amerikaanse overheid die steeds de informatie die het publiek bereikt, probeert te controleren. Met Obama als een van de boosdoeners, en Trump als slachtoffer in 2015/16. Wat het mij in ieder geval duidelijk maakt: de strijd over 'wat wel en niet gehoord mag worden', is een diep politieke strijd, een waarbij alle betrokkenen grotere belangen hebben dan 'de democratie' of 'het vrije woord'. Maar met het klein maken van de Capitoolbestorming en deze vergelijken met de #BlackLivesMatter beweging, haakte ik definitief af.
2026
Alsof een groot schilder haar eigen figuratieve kwaliteiten toont en dan weer laat verdwijnen achter abstracties en primitieve lijnvoering. Ugresic kan uitstekend vertellen, maar weigert bewust de schone schijn. Dus krijgen we na een geweldige start over een dochter en haar moeder, een magisch-realistische versie van drie vrouwen in een spa, om te eindigen met bijna 100 pagina's wikipedia over Baba Yaga. Bewust niet de lezer plezieren - verstoren, verstieren, gewoon omdat van wrijving glans komt. Of, zoals Ugresic schrijft, het gaat, net als bij seks, om de interactie, in dit geval tussen lezer en schrijver. Het experiment is volledig geslaagd, maar wat had ik graag meer van haar vertellende kwaliteiten genoten.
2026
Geen tijd meer voor subtiliteiten? Geen tijd meer om te verhullen? Ik weet niet waarom Anna Enquist zo recht toe, recht aan, het verhaal van een schrijfster op leeftijd in de moderne tijd neerzet - het is het eerste boek dat ik van haar lees. Deed me helaas denken aan Marjan Berk's Hofdames: alsof je op leeftijd gewoon geen zin meer hebt om via omwegen te communiceren. Toch heb ik Het einde van Erna Ankersmit in 24 uur uitgelezen, dus op een zeker niveau greep het me wel. Hoe gaat een mens om met ouder worden? Hoe ontstaat een vriendschap? De personages hebben net voldoende diepgang om gekend te willen worden. Het is vermoedelijk niet het laatste boek dat ik van Anna Enquist zal lezen.
2026
Emmanuel Carrère maakt van Eduard Limonov een genuanceerd portret in deze roman/biografie. Als ik eerlijk ben: iets te genuanceerd, in het licht van de oorlog in Oekraïne. Want de nazbols, de extreem-rechtse figuren waarmee Limonov zich omringde, zijn bij Carrère nog lieve mensen, slechts gefrustreerd door de chaos waarin Rusland na 1989 in verzeild is geraakt. Hij praat de daden niet goed, maar ergens sijpelt het begrip door de regels heen. En, dat moet gezegd, het portret van post-Sovjet-Unie is scherp en verklaart, meer dan de verhalen van de westerse intelligentsia, de wereld van nu. Van wat de democratie Rusland heeft gebracht, zou niemand buiten de roofkapitalisten, enthousiast worden. Limonov zelf wil ondertussen een held zijn en zich vooral nooit anders voordoen dan de man die hij is: een gevangene tussen gevangenen, een low life tussen gelijken, en bij vlagen, eventjes, een held voor zijn manschappen. Ik geloof niet dat ik zijn boeken wil lezen.
2026
De geschiedenis van de Oude Grieken wordt herschreven als de Canadese classicus Harlow Donne stuit op Psoad, het werk van Psoas, een gewone soldaat in het Griekse leger. Het is een volledig nieuw perspectief op de Trojaanse oorlog. Het wedijvert met de Illias. In voetnoten verbindt Harlow Donne wat hij leest met zijn eigen leven. En daar gebeurt ook een drama. Son of Nobody is erg geconstrueerd, er is over nagedacht en alles is in puzzelstukken gezaagd en toen weer in elkaar gezet. Het lukt Martel om een overtuigend epos neer te zetten, met als hoogtepunt de waanzin waarmee Psoas door de Trojaanse troepen heen snijdt. Al zit de constructie wat mij betreft het vertelplezier net teveel in de weg.
2026
Wat is het toch een heerlijke schrijfster, Jeanette Winterson. Mooie zinnen, associatief, goed belezen, met humor. En een romantica zonder gêne. Wat verhaal is, wat in het verhaal verandert in de werkelijkheid, wie er aan de knoppen zit, het is uiteindelijk niet zo belangrijk, althans niet zo belangrijk als de liefde zelf. In een driehoeksrelatie is op een bepaalde manier iedereen het derde wiel aan de wagen.
2026
Poëtisch proza dicht op de huid van de realiteit - sublieme observaties over wat wit allemaal is, in relatie tot pijn, rouw en verlies. Want de vertelstem is van de zus die geboren mocht worden, omdat de eerste dochter doodgeboren werd. "En vaak vergat ze / dat haar lichaam (ieders lichaam) een huis van zand is. / Dat het is vergruisd en steeds verder vergruist. / En stug tussen vingers door glijdt."
2026
Luchtige reeks verhalen over al het goede van wijn en de mensen die ermee werken, met daardoor heen geweven korte observaties over zijn moeder, die nog elke dag 10 kilometer loopt en geen hap eet, al beweert ze steeds anders.
2026
Een ietwat eenzelvige vrouw van in de 70 schrijft en ontvangt brieven. Of het nu met haar adoptiebroer is, met haar beste vriendin, de zoon van een collega/vriend of met Joan Didion, als correspondente is Sybil Van Antwerp het meest in haar element. De briefvorm geeft het boek vaart en de mogelijkheid om abrupt van de ene episode in de andere te duiken. Waarmee een normaal leven (al is er een tragedie), weer eens tot een rijk menselijk monument gemaakt wordt.
2026
Om haar verbondenheid met het land van haar voorouders te verdiepen, schrijft Hasna El Maroudi zich in voor de Marathon des Sables. Zes hoofdstukken van het boek vertellen van deze barre, mooie, uitputtende marathon en alles wat erbij komt kijken. Die hoofdstukken alleen al maken het boek de moeite waard. Maar minstens zo interessant zijn de andere hoofdstukken, waarin El Maroudi zich een weg baant naar het verleden van haar ouders. Hoe leefden zij met hun familie in Marokko? En wat deden de ouders van haar ouders? Waar komt de donkere huidskleur vandaan? Met daarin verweven vooral het verhaal van de gastarbeiders die uit een dictatuur onder koning Hassan II in de westerse wereld terecht kwamen, waarbij de ouders van Yalla de cultuur meenamen van 'niets zeggen, voor je het weet word je opgepakt.'
2026
De 20ste alweer in de reeks met private detective V.I. Warshawski. Iedereen geeft weer acte de présence: de honden Mitch en Peppy, de journalist Murray, arts Lotty, petekind Bernie en buurman Contreras. Met als achtergrond Chicago, Kansas en, in mindere mate, maar wel cruciaal voor het verhaal, Chili, meer in het bijzonder een mijn aldaar, ontspint zich een modern drama. Enkel het einde vond ik minder uit de verf komen, maar het draait bij Paretsky niet enkel om het plot, maar ook om de karakters. En die waren weer fijn getekend, met een jonge zangeres die op straat belandt en een opvliegend karakter dat haar probeert te beschermen.
2026
En dan is daar plots toch nog een nieuw boek van Geerten Meijsing. Voor Meijsing liefhebbers only, vermoed ik. Ik ben er blij mee. Het is de oudere schrijver die de greep op zijn materie steeds verder is verloren, een soort omgekeerde ambachtelijke leerschool. Van de onovertroffen Joyce & Co trilogie, waarin gesuggereerd werd dat geen zin op de verkeerde plek stond en alles moest voldoen aan de klassieke wetten van de retorica, naar de zwoegende compositie van een werk, dat zeker geen roman is, eerder een gebundelde reeks opzetten, een overdaad aan vertalingen van het werk van George Gissing, en dan de fijne, altijd weer melancholisch stemmende, autobiografische fragmenten. Van die laatste kan ik geen genoeg krijgen. Waarmee het hele boek als geslaagd bestempeld mag worden, weggesleept voor de poorten van de dood, zo voelt het. Dank, Geerten, dat je het aangedurfd hebt om in ieder geval dit boek zelf nog af te ronden.
2026
In een hofje wonen in het hart van Amsterdam, dat is bijzonder! En al die mensen die er wonen, die hebben allemaal een verhaal! En ook het hofje zelf heeft een verhaal! En de grondlegger ervan ook! En dat gaan we allemaal vertellen, zodat de verhalen van de vrouwen die er nu wonen een saluut zijn aan de sterke, zelfstandige vrouwen die hen voorgingen en de strijd die ze hebben gevoerd, maar daar gaat het niet zo over. Mijn hemel, wat een tergend amateuristische stijl om verhalen op te schrijven. Het is helaas alsof Marjan Berk bang was ergens de diepte in te gaan en mensen te beledigen. Het lijkt me dat er veel meer uit te halen was. Gelukkig zijn er altijd nog de uitroeptekens om iedere observatie van belang te maken!
2026
Dit is een heel raar boek. Vol horror en vervelende familieleden. En een foute leraar. Het jonge meisje, later volwassen vrouw, Natsuki, heeft er mee te dealen. Om dat te kunnen, heeft ze, aangestoken door haar neef Yuu, besloten dat ze niet van deze planeet is, maar van Popinpobopia. De aarde is een fabriek, gericht op het maken van kinderen. Als zij en haar man, en Yuu besluiten dat ze geen Earthlings zijn, ontspoort het verhaal compleet. Schrijnend en hilarisch tegelijk. Bij vlagen briljant, bij vlagen te pijnlijk.
2026
Verhalenbundel van de Argentijnse schrijfster Samanta Schweblin, waarin irrationeel gedrag telkens opnieuw heel normaal is. Een man gaat met een jong meisje ondergoed stelen nadat ze heeft verklapt dat ze geen onderbroek aan heeft. Een moeder dringt zich op aan een wildvreemde vrouw. Het is steeds opnieuw de rust en objectiviteit die het verhaal een heerlijk gevoel verlenen van 'ja, zo kan het leven zijn'. Een beetje raar, een beetje verontrustend, maar niet genoeg om je echt zorgen te maken. Terwijl dezelfde verhalen door een sensatiebelust type tot dramatische horror gemaakt had kunnen worden.
2026
Koel en afstandelijk door het gebruik van de derde persoon enkelvoud, geeft Per Olov Enquist ons op prachtige wijze inzicht in wat het is om een mens te zijn. Hoe kan het toch zo zijn mis gegaan, is de leidende vraag. Hoe kan een gelukkig, vriendelijk en succesvol persoon zichzelf bijna dood drinken gedurende vele jaren (tweede helft dertig tot begin 50)? Verwacht geen levenslessen of verklaringen. Het is gewoon het leven, met een te makkelijke neiging om verslaafd te raken. Waarna het leven weer opgepakt kan worden, al wordt dat laatste enkel kort beschreven.
2026
Had er meer van verwacht, maar de associatieve stijl van Marja Pruis maakt van een wandeling door haar geboortewijk, Amsterdam-Noord, vooral een zoektocht naar wie is ook al weer wie en waarom doet dat ertoe. En bovenal: hoe zit het nu met haar zus? Alsof ze het heeft geschreven voor mensen die haar goed kennen.
2026
Tja, het boek tikt de clichés voor een psychologische feel-good roman zo ongeveer allemaal wel af: meisje van 20, obsessief verliefd op getrouwde veertiger, doet poging tot zelfmoord en moet dan van hem 'afkicken' als onderdeel van horeca/hotelteam in de Alpen. En toch werkt het wel voor mij. Da Costa schrijft vlot, het scala aan karakters dat ze opvoert, is sympathiek en net complex genoeg om interessant te blijven. Dus heerlijk leesvoer voor de vakantie op de fiets in Frankrijk.
2026
Een reeks beschouwingen over het begrip 'ruimte'. Wie neemt de ruimte in, van een bed, van de kamers, van de trap, van je land? "De ruimte is een twijfel: iets wat ik aan een stuk door moet afbakenen en aanwijzen; iets wat nooit van mij is, wat voor mij nooit een gegevenheid is, wat ik moet veroveren."
2026
Het wordt steeds beter; hoe ouder ik word, hoe meer ik de boeken van Imre Kertész waardeer. Dus tijd om de hele catalogus te herlezen. Gestart met dit kleinood. Als je het uit hebt, kun je zo weer opnieuw beginnen - dat helpt alleen al om het verhaal en het verhaal in het verhaal uit elkaar te houden. De taal is kaal en mooi. De wereld is zinloos en wat te doen met Auschwitz? Het boek is een toewijding aan totale existentiële leegte.
2026
En dan plots heb je er weer zin in, zoals je wanneer het voorjaar aanbreekt, onweerstaanbare drang naar asperges kan hebben. Dus een heerlijke Bruno gelezen, waarin een dood lichaam in de put van het kasteel leidt tot de vertrouwde mix van lekkere recepten, ochtend- en avondritjes te paard, en weer een drama rond een veteraan en kunst. Niets nieuws, maar wel fijn.
2026
Ik heb zo ongeveer alle boeken van Sándor Márai die in het Nederlands zijn verschenen, gelezen, de meeste echter voor 2015. Dus van mijn bewondering voor deze Hongaarse schrijver is tussen mijn online boekensteunen (nog) weinig te vinden. Tijd om daar verandering in aan te brengen, te starten met Gloed, naar mijn weten rond 2000 de start van de opleving van de interesse in Márai in Nederland. Een inkijkje in de beschaafde wereld van de Habsburger cultuur, waar mannen onderling hun eigen kijk op vrouwen, liefde en passie erop na houden. Gedateerd vanuit een emancipatoir 21ste-eeuws perspectief. Dat zou echter betekenen dat elk boek uit het verleden 'fout' is. Hetgeen natuurlijk onzin is. 'Gloed' geeft in mooie observaties en zinnen een inkijkje in hoe de Generaal de vriendschap met zijn gast, een vriendschap die 41 jaar geleden abrupt een andere wending nam, van alle kanten heeft bekeken en met de jaren beter is gaan begrijpen. Vriendschap tussen mannen als hoogste goed, omdat er geen transactie mee verbonden is. Melancholisch en wreed, want de conclusie is toch vooral dat een vredig leven er een van aanvaarding is. "Op een dag moeten we degene verliezen van wie we houden. Wie dat niet verdraagt, moet maar bezwijken, want hij is geen heel mens."
2026
Oneerbiedig misschien, maar ik had het idee een verhaal te lezen dat in een sjabloon van de schrijversvakschool geperst was. Een plot(je), de Tweede Wereldoorlog, seks, een persoonlijk verleden, treurnis om een dode vader, wat sneren naar de media, een roadtrip naar Spanje, zelfs een kat. In alles het tegenovergestelde van Jon Fosse. Het is (onder andere) een kwestie van smaak.
2026
Wie Édouard Louis leest, stuit onvermijdelijk op de naam van Didier Eribon, inspirator, mentor en vriend. Het boek 'Terug naar Reims' was een keerpunt voor Louis, dus het moest ook door mij gelezen worden. Het biedt een mengeling van sociologie en persoonlijke belevenissen. Met name het deel over het effect van sociale klasse op je kansen in de samenleving, maar ook hoe klassen en maatschappij elkaar in stand houden, sprak mij aan. Natuurlijk stop je met leren als je 14 bent - je bent toch geen deel van de bourgeois, of erger nog, een homo? En klassieke muziek op de radio? We zitten toch niet in de kerk? Met aan de andere zijde het volstrekte onbegrip voor wat het betekent om met weinig rond te komen. Dat je niet bij de begrafenis van je vader zelf bent, maar wel naar je moeder gaat - je moet er wel zijn als het testament wordt voorgelezen... Het deel over de wijze waarop de samenleving homoseksualiteit keer op keer probeert te ontkennen en vernietigen en wat dat dan weer doet met de persoon - misschien heb ik dit te vaak gelezen om er nog echt geïnteresseerd in te zijn. Sorry.
2026
Schitterende stroom aan zinnen, waarin observaties soms wel in viervoud langs komen: Asle die waarneemt, Asle die waarneemt dat hij waarneemt, een herinnering aan de andere/vroegere Asle, en een beleving van het verleden. En dat allemaal in zinnen zonder punt. Met als bonus ook nog eens prachtige gedachten over het effect van licht en donker in de schilderkunst. En dit zijn pas de boeken 1 en 2 van de septologie van Jon Fosse. Dat je met zo'n stijl, die bij geen schrijfschool aangemoedigd zal worden, zo'n prachtig verhaal in elkaar zet - magistraal. Voor liefhebbers van Javier Marías en Wieslaw Mysliwski.
2026
Dat was een verrassing toen het 'boekje' arriveerde. Het was afgeprijsd voor € 12,50. Het zag er op de website uit als een vierkant kleinood. Niet als de stoeptegel die het bleek te zijn. Met 20 jaar muziekrecensies en interviews van Elly de Waard, uit de periode van 1965 tot 1985, waarin ze schreef voor De Volkskrant en Vrij Nederland. Lijvige artikelen over en met Bryan Ferry, Frank Zappa, Lou Reed en ja, David Bowie. Maar ook met artiesten die uiteindelijk weer vergeten zijn (Kevin Ayes, Robert Gordon, ...). Het is een interessante selectie uit 20 jaar, waarop ik graag een toelichting had gelezen. Waarom zoveel stukken met Bryan Ferry? En hoe is haar oordeel nu over de artiesten die ze toen wel of niet goed vond? Ik zal echter vooral niet klagen - ik heb vele avonden met veel plezier haar artikelen gelezen en sommige artiesten er weer eens bij gepakt.
2026
118 Dagen op/in een vlot, met zijn tweetjes, een speelbal van de wind, de zon, de golven, de nacht, nadat een potvis je jachtje van 10 meter op de Pacifische Oceaan heeft doen zinken. Schepen die jij wel ziet, maar zij jou niet. Schildpadden en vissen als voer. 118 dagen met zijn tweetjes, waarbij hij, Maurice, van het type doemdenken is, maar gelukkig is zij er, Maralyn, optimistisch en vol ideeën om de eindeloze dagen met minimale middelen door te komen. De feiten stammen uit de jaren 70 van de 20ste eeuw, maar Sophie Elmhirst heeft met 'A Marriage at Sea' in 2025 een eerbetoon geschreven aan de beide hoofdrolspelers, aan de man met een laag zelfbeeld en hoge drang tot perfectie, aan de vrouw die samen met hem wilde leven.
2026
Het laatste deel van de familiekroniek 'Het land van de anderen' speelt zich vooral af in de jaren 90 en het begin van de 21ste eeuw. Het is nu de beurt aan de kinderen van Aïcha en Mehdi, Mia en Ines, om volwassen te worden. In een Marokko dat heen en weer geslingerd wordt tussen modern en pre-modern, tussen welvaart en armoede, tussen het westen en de Arabische wereld. Het is een mooi boek met niet echt iemand om van te houden. Het is het leven van binnenuit, waarin mensen elkaar niet echt kunnen kennen, en voor zichzelf er het beste van proberen te maken. Het Frans-Marokkaanse perspectief maakt het net wat interessanter - het al te menselijke krijgt zo toch iets fris en nieuws.
2026
Veel te kort. Ik had nog uren met Mizee willen wandelen in deze uitgave in de reeks Terloops van Van Oorschot. Haar observaties zijn verrukkelijk en soms pijnlijk. Zoals de wijze waarop mensen haar gebrek aan richtingsgevoel ontkennen, tot aan haar eigen man toe. Totdat een lid van de moestuin haar een artikel stuurt over Developmental Topographical Disorientation. Wat zou het voor haar leven betekend hebben als ze hier veel eerder mee gediagnosticeerd zou zijn? Nu heeft ze in ieder geval goedkeuring van haar man om een TomTom aan te schaffen.
2026
In 'En knielde voor hem neer' uit 2006 kom je Nicolien Mizee het minst tegen, waarmee het in zekere zin haar meest romaneske roman is. Rinus is een dikke Amsterdamse crimineel in zijn nadagen (ruwe bolster, nauwelijks een blanke pit en veel angst). En er is Micha, bloedmooi en hermafrodiet van ouders die hier geen raad mee wisten en daarom al op jonge leeftijd de straat op gevlucht. Micha redt Rinus wanneer hij tussen trein en perron dreigt te vallen. Vanaf dan is hun leven met elkaar vervlochten. Rinus geeft Micha een plek om te wonen. Micha geeft Rinus vooral een persoon om naar te verlangen. Er zijn sentimentele ontwikkelingen. In de enkele vrienden die Micha heeft, schemeren wat karaktertrekjes door die toch weer doen denken aan de werkelijkheid van de faxen, maar dan wel volledig doorgefantaseerd. En opeens is de roman ten einde.
2026
Hoe komt onze belangrijkste medische progressie steeds weer tot stand? Meyers, zelf een arts en auteur van medische handboeken, concludeert dat het meestal toeval is, gekoppeld aan een zeer kundige expert, die de ruimte had om dingen uit te zoeken, en een dosis geluk. Kortom, dankzij serendipiteit. Van penicilline wisten we dat al, maar blijkbaar is ook de meeste medicatie in de psychiatrie een toevalstreffer. En hetzelfde gaat op voor sommige kankermedicaties. Helaas is er, zo meent Meyers, in de bureaucratische molen van de grote famaceuten, de overheid met al zijn reguleringen en de gevestigde orde met de peer reviews, weinig hoop op nieuwe serendipiteiten. Verschenen lang (het is uit 2007) voordat genAI een nieuwe draai aan bio-engineering heeft gegeven, mag je hopen dat de belangrijkste conclusies inmiddels achterhaald zijn.
2026
Dat was een pittig boek, The Order of Time. Eerst worden alle zekerheden over tijd onderuit gehaald. Zo maakt, met uitzondering van de entropie, geen enkele natuurwet onderscheid tussen de richting van de pijl waarin de tijd wijst, is er geen gedeeld 'nu', zelfs niet op aarde, en is ook onze identiteit niet te koppelen aan de tijd. Om dan voorzichtig te verklaren waarom we tijd wel ervaren. Maar om eerlijk te zijn, dan zijn er al zoveel zekerheden onderuit gehaald, dat ik groggy en in verwondering achter blijf.
2026
Mooi intiem portret van de laatste maanden (weken?) in een hospice, waar de verteller (valt deze 1-op-1 samen met Adriaan van Dis of zit er nog ruimte tussen de twee stemmen?) langzaam zijn minnares naar de dood ziet afreizen. Door oude reizen her te beleven, houden ze het een tijdje nog heel aangenaam. Het zijn mooie, korte vertellingen, die uiteindelijk allemaal draaien om de liefde tussen hen, en om de wijze waarop de Ander (Eefje is getrouwd) hun liefde begrenst (en daarmee waarschijnlijk ook mogelijk maakt). Blijkbaar dicht op de werkelijkheid geschreven, wat het boek een spanning geeft die anders het verhaal wat vrijblijvend had gemaakt.
2026
Prachtige beschrijvingen van een ijzig Groenland en een liefde die kort alles in zich had. Hoe moet je dan verder als het leven zich vervolgens gewoon ontvouwt als een alledaags leven, zonder grootsheid, zonder eeuwige passie? Kun je dan bij elkaar blijven? Of ren je weg, op zoek naar een geluk waarvan je weet dat je deze eigenlijk al gekend hebt en het niet hebt kunnen vast houden? Schitterend, kaal proza, oorspronkelijk verschenen in Denemarken in 1940.
2026
Teleurstellend 2de deel van Sherwoods opdracht om de Double 0 reeks te prolongeren. Teveel 00's die op teveel plekken op de wereld in teveel plots verzeild raken.
2026
Sarah Tarlow is een bekende Britse archeologe die zich beroepshalve verdiept in rouw en afscheid nemen. Maar als haar man ziek wordt en lijdt aan een onbekende neurologische aandoening, dan is ze toch vooral zelf mens. Eentje waar ze niet altijd trots op is. Want haar man kan steeds minder, zonder ooit een duidelijke prognose te krijgen. En zij wordt steeds meer in de rol van mantelzorger gedwongen. Terwijl hij er niet sympathieker op wordt - en ze waren toch al niet meer het hechte verliefde stel van de begintijd. Het had haar enorm geholpen als ze had geweten dat de ziekte een einddatum had. Uiteindelijk kiest haar man voor de dood - en in Engeland moet je dat heimelijk doen, zonder dat anderen er iets van af weten. Anders zijn de achterblijvers nog schuldig ook. Een pijnlijk einde van een eerlijk, ontnuchterend verhaal.
2026
Beklemmende - van het type 'houdgreep' - relatie tussen moeder en volwassen dochter. Moeder mankeert van alles, maar of het allemaal even lichamelijk is, is de vraag. En dochter offert zich op, omdat dat nu eenmaal het makkelijkst is. Tot moeder en dochter aan de Spaanse kunst bij een arts annex charlatan zijn. Mooie vertelling over de beklemming van een relatie die sinds het vertrek van man/vader, nooit meer gezond is geworden.
2026
Het is wellicht niet de kern van het boek, maar wie een beeld wil krijgen van de (relatieve) onderkant van de arbeidsmarkt en de managementstijl die daar heerst, kan zich laven aan dit boek. In 'De resten van de mens' stuit je op de meest stompzinnige, machtsbeluste spelletjes waarbij je onmiddellijk voelt: ja, zo vindt fascisme zijn daders. Grote woorden misschien, maar het mechanisme van naar beneden trappen en naar boven likken is echt stuitend. Afijn, deze observatie zegt meer iets over mij als over deze dikke pil van Detlev van Heest. Zijn kunst is juist de feitelijke observatie van en selectie uit het saaie leven. Nergens zal hij zich wagen aan grote abstracties of uitleggerij. Het is soms wat veel van het goede, tenzij je niet genoeg kunt krijgen van een zekere vorm van misantropie en geen moeite hebt dat het leven toch vooral lelijk is. Al zijn sommige scenes en dialogen vooral heel absurdistisch. Bij de dialogen blijft Van Heest op het bijna neerbuigende af dicht bij de stijl van de spreker. Dat levert met name bij de mensen van niet-Nederlandse geboorte hele kromme zinnen op, die tegelijkertijd ook heel nieuw-Nederlands aanvoelen. Alsof onze taal als wereldtaal prima kan functioneren. Jij gewoon niet zo moeilijk doen met al die werkwoordvormen en volgorde van woorden. Dan iedereen prima kunnen praten Nederlands.
2026
Samen met Ans Hekkenberg schreef George van Hal een reeks korte portretten van hele rare verschijnselen in het universum. Echt hele rare dus. Van super megalomane supernova's tot rondtollende en vliegende zwarte gaten en sterren, tot zelf magnetars met magnetische superpowers. Met (flauwe) humor worden de verschijnselen populair-wetenschappelijk toegankelijk gemaakt. De auteurs hebben een toon gezocht om het onvoorstelbare en bizarre geschikt te maken voor een breed publiek. Als je je eraan overgeeft, is het heel vermakelijk.
2026
Een ode aan het leven in de uiterwaard van de Maas, op (hard)loopafstand van ons huis. Over de grindplassen, over de dorpen om ons heen, maar vooral over de gruwelijke moord in en brand van de Damiaanhoeve in 2018. En over tunnelvisie en hoe de Belgische politie van een drama een nog groter drama weet te maken. Schrikbarend. Nog niet eerder een boek gelezen dat zo dicht op de huid van mijn eigen omgeving zit. Dat geeft een goed geschreven verhaal toch nog een extra dimensie.
2026
Dat was niet eenvoudig, om het einde van dit boek te halen. Ongeveer iedere zin bevat wel een of meerdere vergelijkingen, alles is als iets anders, zo veel dat ik me af en toe afvroeg of het geen satire was. We zitten in het hoofd van een psychiater die zelf ook ziek is en we rijden naar Lissabon. Lange zinnen, geen dialogen, enkel gedachten in het hoofd van de verteller. Je moet je waarschijnlijk over geven aan de stijl van Antunes, maar mij is het niet gelukt. Met moeite de 'Reis naar het einde' voltooit. En toch vraag ik me ergens af: zou ik ooit er wel van kunnen genieten? Want ik begrijp de kwaliteit wel, ik voel hem alleen niet.
2026
Wow, wat een roman. Slechts 125 pagina's dik, maar iedere zin zo beladen met betekenis en dreiging, dat ik het in kleine stukken tot me nam. Het zou ook zonde zijn dit boek snel te lezen. Het jubileum betreft de 10 jaar dat de verteller zijn ouders niet meer heeft gezien. Dat dit moed vergt, dat dit een bevrijding is, een fysieke noodzakelijkheid, daarover gaat dit prachtige boek. De vooral psychische onderdrukking door vader van het hele gezin, waar moeder dan weer als passief slachtoffer zich een eigen rol weet aan te meten, en de zoon (de verteller) zich staande probeert te houden: alles komt aan bod, zonder ooit te vervallen in een aanklacht of een klaagzang. Het is zo zuiver geschreven, de verteller fileert met intense aandacht de dynamiek van het gezin, waarbij er nauwelijks ruimte is voor grote emoties. Je voelt de dreiging, en je voelt vooral ook dat het echt is, dat dit echt gebeurt in gezinnen, dat hier de dunne grens naar femicide net niet overschreden wordt. Een afgrijselijke vader die in een gezin zijn gang kan gaan. Beklemmend.
2026
Het geheugen van een samenleving is zeer beperkt en van korte duur, dus is het goed als mensen hun verhaal vertellen. In dit geval is het Jolande Withuis die een boekje open doet over het communisme in na-oorlogs Nederland aan de hand van haar eigen ervaringen als dochter van Berry Withuis, schrijver over schaken, schaker en communist. Wat een rechtlijnigheid in de opvattingen, wat een kilheid in de emoties, en de keerzijde: wat een vrije en alternatieve opvoeding. Het is maar weer eens bewezen: fanatisme biedt houvast voor de gemankeerde mens, maar is verder een drama. Dat geldt niet alleen voor de communist, maar ook voor de anticommunisten, waar tussen 1947 tot 1970 ongeveer de hele Nederlandse samenleving toe gerekend kan worden. Wat een haat, wat een polarisering.
2026
Het verslag van een man die suppoost wordt in the Met, het kunstmuseum van New York. Hij start na het overlijden van zijn broer, als het leven zinloos lijkt, maar er is altijd nog de kunst. Beschouwingen over de vele kunstwerken waarnaar Bringley in die 10 jaar eindeloos kan kijken, over de perikelen van een suppoost en het verschil tussen marmeren en houten vloeren om je dienst op te draaien, en over de vele soorten bezoekers die hij gedurende al die jaren observeert. Mooi is met name het contact met de andere suppoosten, de vele nationaliteiten die daar werken en de wijze waarop een ieder zin geeft aan het zijn van een suppoost, buiten de rat race van het druk, druk, druk. En dat in New York.
2026
Er was een (lang) moment in het boek dat ik het aan de kant wilde leggen, of zelfs gooien: waar de poëtisch-meanderende, zelden tot een punt komende stijl van Kalman Stefansson in de mond wordt gelegd van zijn zevenjarige ik. Ik heb het al eerder geschreven: ik heb überhaupt heel weinig met het perspectief van pre-tieners uit de mond van volwassenen. En als het dan ook nog eens in ellenlange, zich herhalende zinnen met meer metaforen dan realiteit, wordt opgeschreven, dan ben ik er klaar mee. Gelukkig heb ik volgehouden. Want zodra de ik-persoon de middelbare school bereikt, brengen diezelfde poëtisch-meanderende, zich herhalende zinnen je in het universum van de IJslandse schrijver. Nog steeds deel ik niet de bewondering van andere recensenten en blijf ik bij Kalman Stefansson hopen op een herhaling van de ervaring die ik had bij het lezen van 'Zomerlicht en dan komt de nacht'.
2026
Ik ben dol op de muziek van John Martyn. Na het lezen van deze sterke biografie is de muziek er zeker niet minder op geworden, maar de man wel. Graeme Thomson windt er geen doekjes om: John Martyn was een geweldige muzikant en een geweldige eikel. Met geweld tegen vrouwen, volledig self-obsessed, met een laag zelfbeeld dat zich uitte in een overmatig drank- en drugsgebruik, jaloezie en vechtpartijen. Daartussendoor was het een geweldige lieve en aardige vent met een sociaal hart. Bijzondere mix die, zullen we dan maar zeggen, nodig was om heerlijke nummers als Solid Air, May You Never en Go Easy te kunnen maken.
2026
Een parel van een verzamelbundel met allerlei typisch Mutsaerse ingrediënten. Schitterende tekeningen en schetsen en allerhande teksten die voor de meest uiteenlopende gebeurtenissen geschreven zijn. Met aandacht voor Julio Cortazar (o.a. een fijn interview met Manja Offerhaus), dierenleed en Oostende. Het is de onaangepastheid bij een vrouw die tegelijkertijd helemaal thuis is in hoe het 'heurt'.
2026
Een Vlaamse (familie)geschiedenis over de flaminganten: Vlaams-nationalistische burgers die zich vanaf de oprichting van België verzet hebben tegen de Franse overheersing. Met als gevolg dat ze meer met de Duitsers heulden dan met de geallieerden. Het is niet zozeer de familie van de auteur zelf die in het middelpunt staat, als wel de voorbewoners van de Visscherie. Want een van de meest bejubelde en beruchte flaminganten, Cyriel Verschaeve, is nauw verbonden met wat de feestzaal van haar ouders zou worden.
2026
Fascinerend spel van verleden: Mary en Percy Shelly, Lord Byron, dr. Polidori, Claire en heden: Victor Stein, Ry Shelley, Polly D, Claire; verleden: Het monster, Victor Frankenstein en heden: robots, uploaden van de mens, Victor Stein weer. Er is het verhaal van de oorsprong van Frankenstein, er is het verhaal van Frankenstein, en er is het heden met Ry Shelley als trans, Victor Stein als minnaar/aanbidder van Ry en een hilarische Ron Lord die schaamteloos zijn seksrobots promoot. Het is vertellersplezier, het is ingenieus, het is verwarrend. Het is mooi.
2026
Een James Bond zonder James (al is hij wel op de achtergrond levensgroot aanwezig): met goedkeuring van de Fleming Foundation schrijft Kim Sherwood een heerlijk 00-verhaal, met oude bekenden en nieuwe agenten.
2026
Gustav Mahler in het laatste deel van zijn leven. Met Alma Mahler, Sigmund Freud, Rodin en Anna Mahler in de marge. Een novelle waarin Seethaler ons via de gedachten van Mahler confronteert met de eindigheid van het leven en de gevolgen van de keuzes die we maken en de mens die we zijn.
2026
Wow, daar komt veel bij kijken, als je een boek wil uitgeven zoals dat ten tijde van Gutenberg bedacht is. Merilyn Simonds krijgt het aanbod van een echte ambachtsman om een boek van haar op de traditionele manier te drukken. In Gutenberg's Fingerprint beschrijft Simonds het hele proces: Paper, Type, Ink, Press, Book. Ze biedt daarbij steeds zowel de geschiedenis als een inkijkje waar het heen kan gaan. Want ze is ook een early adopter: iemand die graag verkent wat een nieuwe technologie kan brengen. Dus gelijktijdig met de versie op handgeschept papier, werkt haar zoon aan een digitaal e-boek. Maar als ik eerlijk ben: de historie wint het wat mij betreft. Wat een ambacht, dat drukken. Vooral het zetten van de letters is een prachtig verhaal op zich.
2026
Zo fijn, een nieuw jaar starten met deel 6 van de faxen aan Ger van Nicolien Mizee. Het zijn wederom de geweldige anekdotes, onder meer over de kinderen van haar zus en over die van haar vrienden. Wat een liefde. Observeren zonder (hard) te oordelen. Totdat anderen zich anders (beter) voordoen dan ze zijn - dan kun je weinig begrip krijgen. Juist omdat Mizee in eerste instantie er altijd vanuit gaat (ging) dat zij het buitenbeentje is.
2026
Indrukwekkend verhaal over de Steller zeekoe en de mensen die op een of andere wijze in contact zijn gekomen met dit grote zeewezen dat leefde in de Beringerstraat tot de mensen er kwamen, in de 18de eeuw. Dertig jaar later was het dier uitgestorven. Terwijl de gangbare mening in de christelijke samenleving was dat uitsterven niet mogelijk was: God heeft het aantal wezens bepaald en geschapen. Met veel oog voor detail en liefde voor mens, dier en plant beschrijft Turpeinen drie eeuwen zeekoe. Een absolute aanrader.
2023
Onlangs ook vertaald in het Nederlands (Kwaad geluk), zijn de verhalen in The Trouble With Happiness vooral een lange weeklacht over het ongeluk van het getrouwde leven. Mensen storten elkaar in het ongeluk nadat ze elkaar eerst de liefde hebben verklaard. Is het niet de strekking van de eerste zin, dan in ieder geval van de eerste pagina van ieder verhaal: "She stopped and listened, blood rushing to her cheeks, and her heart started hammering as if some danger was approaching." Een ander verhaal: "They sat across from one another on the train, and there was nothing special about either of them." Of deze observatie: "They were all so discreet and dressed so self-effacingly, they could slip in anywhere without anyone noticing them." Het zijn allemaal verhalen over eenzaamheid, de grauwheid van het bestaan en de onmogelijkheid gekend te worden. Verhaal na verhaal na verhaal. Een vorm van masochisme, zo voelde het. Waarom zou je dit jezelf aandoen? Geen feest om te lezen. En wat nu het probleem van geluk is? Volgens mij is Ditlevsen aan geluk nooit toegekomen.
In 2026 herlezen in het Nederlands (zonder me ervan bewust te zijn dat ik dezelfde verhalen dus al eerder gelezen had in het Engels). Leeservaring is identiek tot op de comma. Dat masochisme spat ervan af.